Afetlerde Ruh Sağlığı
Synopsis
Bireyler yaşamları boyunca birçok travmatik olay ile karşılaşmaktadır ve afet bunlardan en yaygın olanlarından biridir. İnsanlık tarihi kadar eski olan afetler bireyler üzerinde fiziksel ve ruhsal etkiler yaratmaktadır. Afetler, can ve mal kayıplarına sebep olması, zamanının belli olmaması, ekonomi üzerindeki ağır etkileri, psikososyal iyilik halini olumsuz etkilemesi, iş gücü ve maddi kayıplara neden olması sebebiyle bireyleri ve toplumu etkilemektedir. Hemşirelerin, sağlık profesyonellerinin büyük bir çoğunluğunu oluşturması sebebiyle, afet öncesi hazırlık ve afet sırasında/ sonrasında kurtarma, iyileştirme faaliyetlerine katılmaya hazır olmaları ve müdahale etmeleri önemlidir. Bu nedenle hemşireler afet durumlarında bireylerin hem fiziksel hem de ruhsal süreçlerinin yönetilmesinde sağlık ekibinin içerisinde önemli bir yer tutmaktadır.
References
Kukuoğlu A. Doğal afetler sonrası yaşanan travmalar ve örnek bir psikoeğitim programı. Afet ve Risk Dergisi. 2018;1(1):39-52.
Math SB, Nirmala MC, Moirangthem S, Kumar NC. Disaster management: Mental health perspective. Indian journal of psychological medicine. 2015;37(3):261-71.
Yorulmaz DS, Karadeniz H. Afetlerin mental sağlığa etkileri. Doğal Afetler ve Çevre Dergisi. 2021;7(2):392-8.
Altun F. Afetlerin ekonomik ve sosyal etkileri: Türkiye örneği üzerinden bir değerlendirme. Sosyal Çalışma Dergisi. 2018;2(1):1-15.
Karancı N, İkizler G. Afet psikolojisi: Tarihçe, temel ilkeler ve uygulamalar. Türkiye Klinikleri Psikoloji-Özel Konular. 2017;2(3):163-71.
Kılınç G. Toplumsal travmatik olaylar ve aile ruh sağlığı. Turkiye Klinikleri J Psychiatr Nurs-Special Topics. 2017;3(2):182-8.
Oflaz F. Felaketlerin psikolojik etkileri ve hemşirelik uygulaması. CÜ Hemşirelik Yüksekokulu Dergisi. 2008;12(3):70-6.
Işık E, Aker A. Ruhsal travma kavramı ve travma sonrası stres bozukluğunda tedavi yaklaşımları. Afetler, Krizler, Travmalar ve Psikolojik Yardım içinde. 2013:205-21.
Aker AT. Temel sağlık hizmetlerinde ruhsal travmaya yaklaşım. Ankara: Türkiye Psikiyatri Derneği Ruhsal Travma ve Afet Psikiyatrisi Çalışma Birimi Yayını. 2012.
Birliği AP. Mental Bozuklukların Tanısal ve Sayımsal El Kitabı (DSM 5) (Çev. ed: E. Köroğlu) Hekimler Yayın Birliği. Ankara; 2014.
Kaya N. Sağlık çalışanlarında ruhsal travma belirtilerinin incelenmesi (Van Depremi örneği). Eğitim Bilimleri Enstitüsü; 2015.
Makwana N. Disaster and its impact on mental health: A narrative review. Journal of family medicine and primary care. 2019;8(10):3090.
Aslam N, Tariq N. Trauma, depression, anxiety, and stress among individuals living in earthquake affected and unaffected areas. Pakistan Journal of Psychological Research. 2010:131-48.
Işıklı S, Keser E. Travma Sonrası Stres Bozukluğunda Duygular ve Duygu Düzenleme. Vatan S, editör) Duygu Düzenleme.1:55-63.
Li S-M, Li X-R, Yang D, Xu N-W. Research progress in disaster nursing competency framework of nurses in China. Chinese Nursing Research. 2016;3(4):154-7.
Büyükbayram A, Çam O, Turgut EÖ. Travma sonrasında ruh sağlığı ve hastalıkları hemşireliği yaklaşımı. Anadolu Hemşirelik ve Sağlık Bilimleri Dergisi. 2016;19(3).
Özyer Y, Dinçer S. Afetlerde hemşirelerin psikolojik ilk yardım rolleri. IBAD Sosyal Bilimler Dergisi. 2020(7):198-206.
Oflaz F, Özcan CT, Taştan S, Çiçek H, Aslan Ö, Vural H. Hemşirelerin travma sonrası stres bozukluğu belirtilerini tanıma durumları. Psikiyatri Hemşireliği Dergisi. 2010;1(1):1-6.