Endometriozisin Sınıflandırılması

Endometriozis için kabul edilebilir bir sınıflama henüz netleşmemiştir. Geçmişten günümüze çeşitli sınıflama sistemleri geliştirilmiştir. Sınıflandırma sisteminde kullanılan dört adet sınıflandırma mevcuttur. Bunlar rASRM, EFİ, ENZİAN ve AAGL sınıflamalarıdır. 
Revize Amerikan Üreme Tıbbı Cemiyeti (ASRM) sınıflandırma sistemi erndometriozisin cerrahi olarak yapılan ilk sınıflandırmasıdır. rASRM sınıflaması en yaygın kabul görmüş sınıflandırma aracıdr, ama halen ciddi sınırlamalar bulunmaktadır. . rASRM sisteminin bazı zayıf yönleri ise şu şekildedir; ağrının evre ile korelasyonu yoktur ve tedaviyi yönlendirici değildir.
Endometriozisin kesin ve anlaşılabilir sınıflamasının yapılması hastalığın durumu, yayılımı, klinik ve patolojik somnuçların doğru  değerlendirilebilmesi için önemlidir .Derin endometroziste ağrı sınıflandırmasında ENZIAN sınıflandırmasından yararlanılmaktadır. 2005 yılında Enzian sınıflandırılması DİE daha iyi tanınması için geliştirildi. Burada amaç derin ve yüzeyel endometriyozis, adenomiyozis ve ovaryen endometriyozisi tanımlayacak, alanında tek olan ve tüm dünyada jinekologlar, cerrahlar, radyologlar tarafindan ortak kullanılabilecek bir sınıflama sistemi oluşturmaktır. Eski r-ASRM evrelemesi intraabdominal lezyonları içerirken, mesane, üreter gibi ekstraperitoneal organların tutulumunu veya adenomiyozisi dışarıda bırakmaktadır. Yeni oluşturulmuş #ENZIAN peritoneal ovaryen ve adneksiyal lezyonları kapsamaktadır. Şüphesiz ki hasalığın yayılımı bazen yalnızca cerrahi sırasında saptanabilmektedir.
AAGL Endometriozis Sınıflandırma Sistemi (2021), endometriozise sekonder anatomik değişimlerin zorluk derecelerine yönelik uzman cerrah derecelendirmelerinden türetilmiş, nesnel, anatomik bir skorlama sistemini temsil eder ve gözlemlenen hastalığın tamamen tedavi edilmesi için gereken cerrahi karmaşıklığı güvenilir bir şekilde tanımlayan evreleme sistemidir.
Endometriozis çok farklı klinik prezentasyonlarla karşımıza çıkabildiği için hastalığın tanısı koymak ve yönetebilmek için güncel bir sınıflama yapabilmek tartışmalı ve zordur. Sınıflandırma yaparken dikkat etmemiz gerekenler; anatomik ve cerrahi evreleme üzerine olsa da hastaların klinik durumları, infertilte durumları ve prognostik faktörleri önemlidir.

An acceptable classification for endometriosis has not yet been determined. Various classification systems have been developed from the past to the present. There are four classifications used in the classification system. These are rASRM, EFI, ENZIAN and AAGL classifications.
The revised American Society for Reproductive Medicine (ASRM) classification system is the first surgical classification of endometriosis. The rASRM classification is the most widely accepted classification tool, but there are still serious limitations. Some weaknesses of the rASRM system are as follows; pain has no correlation with stage and does not guide treatment.
Making a precise and understandable classification of endometriosis is important for the correct evaluation of the disease status, spread, clinical and pathological results. The ENZIAN classification is used in the classification of pain in deep endometriosis. In 2005, the Enzian classification was developed for better recognition of DIE. The aim here is to create a classification system that will define deep and superficial endometriosis, adenomyosis and ovarian endometriosis, which is unique in its field and can be used jointly by gynecologists, surgeons and radiologists all over the world. While the old r-ASRM staging includes intra-abdominal lesions, it excludes the involvement of extraperitoneal organs such as the bladder and ureter or adenomyosis. The newly created #ENZIAN includes peritoneal ovarian and adnexal lesions. Undoubtedly, the spread of the disease can sometimes only be detected during surgery.
The AAGL Endometriosis Classification System (2021) represents an objective, anatomical scoring system derived from expert surgeon ratings for the difficulty levels of anatomical changes secondary to endometriosis and is a staging system that reliably defines the surgical complexity required to completely treat the observed disease.
Since endometriosis can present with very different clinical presentations, it is controversial and difficult to make an up-to-date classification for diagnosing and managing the disease. While the things we need to pay attention to when classifying are based on anatomical and surgical staging, the clinical status of the patients, their infertility status and prognostic factors are important.