Siyaset, İktidar ve Devlet
Synopsis
Siyaset sosyolojisinin temel odak noktası siyaset, devlet ve iktidar olgularıdır. Aralarındaki etkileşim hem yönetme hem yönlendirme pratiğini yansıtmaktadır. Dolayısıyla modern bölünmüş toplumları ele alırken bu üç olguyu ve onların birbirleriyle olan benzerlikleri, farklılıkları ve ilişkisellikleri göz önünde bulundurulmalıdır. Siyaset, toplumsal düzeni sağlamak, vatandaşların haklarını ve güvenliğini korumak ve yönetici ile yönetilen arasındaki ilişkiyi organize etmekle sorumludur. Devlet, kurumsal olarak siyasetin bu sorumluluğunu idare etmekte ve güç yetkisini elinde bulundurmaktadır. İktidar ise siyasetin ve devletin merkezi konumunda önemli bir rol oynarken bireyler ve gruplar üzerinde egemenlik kurmaktadır. Bu egemenlik artık sadece politik düzlemde değil, kültürel alanın inşa edildiği gündelik hayat ilişkilerinde de görülmektedir. Buradan hareketle bu çalışma, siyaset, devlet ve iktidara yönelik kuramsal açıklamaları dikkate alarak özgün ve kesişim alanlarını incelemektedir. Bunu yaparken bu olgulara tarihsel bir yaklaşım sergilenmekte ve olguların güncel pratiklerine dikkat çekilmektedir. Ayrıca siyaset, devlet ve iktidarı sadece yönetici sınıfın kullanmadığı vurgulanmaktadır. Özellikle bu olguların gündelik hayatın tüm alanlarında kendilerine yer bulabileceği irdelenmektedir. Yani insan ilişkilerini etkileyen mikro yaklaşımlar da söz konusudur. Son olarak bu çalışma, siyaset, devlet ve iktidar olgularının teorik ve pratik yansımalarını ele alırken aralarında karmaşık ilişki ağının oluştuğunu varsaymaktadır.
References
Arslan, H., T. (2020). Türkiye’de askerî müdahale dönemlerinde Atatürk ve Atatürkçülük. CTAD, 19 (37), 37-72.
Apalı, Y. (2020). Michel Foucault’da iktidar ve güç. Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Uygulamalı Bilimler Dergisi, 5(2), 290-304. https://doi.org/10.31200/makuubd.984887
Bauman, Z. (2018). Yasa koyucular ile yorumcular. (5. Baskı). (K. Atakay, Çev.). Metis Yayınları.
Bayram, A., K., (2003). İktidar çözümlemelerinde bir mihenk: Michel Foucault. Bilgi Sosyal Bilimler Dergisi, 2, 33-46.
Bayezit, G., & Tan, M. (2023). Devlet: Siyaset sosyolojisi ekseninde kuramsal bir değerlendirme. Fırat Üniversitesi Uluslararası İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, 7(2), 105-131. https://doi.org/10.61524/fuuiibfdergi.1352140
Bora, T. (2014). Türk Sağının üç hali: Milliyetçilik, muhafazakârlık, islamcılık. (7. Baskı). Birikim Yayınları.
Bourdieu, P. (2020). Devlet üzerine. (3. Baskı). ( A. Sümer, Çev.). İletişim Yayınları.
Çavdar, T. (2013). Türkiye’de demokrasi tarihi I: 1839-1950. (Beşinci Baskı). İmge Kitabevi.
Damele, G., & Campos, A., S. (2022). Introduction. elite theory: Philosophical challenges. Topoi, (41), 1-5. https://doi.org/10.1007/s11245-022-09794-1
Dural, A., B. (2012). Anthony Gramsci ve Hegemonya. Electronic Journal of Social Sciences, 11(39), 309-321.
Durkheim, E. (2016). Ahlak ve toplum. (D. Çenesiz, Çev.). Pinhan Yayıncılık.
Duverger, M. (1982). Siyaset sosyolojisi. (Ş. Tekeli, Çev.). Varlık Yayınları.
Fildiş, B. (2018). Marx, Durkheim ve Weber üzerinden klasik dönem sosyolojisinde modern devlet ve modern ordular. Hitit Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 11(3), 1860-1876. https://doi.org/10.17218/hititsosbil.433863
Fontana, B. (2002). Gramsci on politics and state. Journal of Classical Sociology, 2(2), 157-178. https://doi.org/10.1177/1468795X02002002856
Foucault, M. (1992). Hapishanenin doğuşu. (M. A. Kılıçbay, Çev.). İmge Kitapevi.
Foucault, M. (2012). İktidarın gözü. (3. Basım). (I. Ergüden, Çev.). Ayrıntı Yayınları.
Foucault, M. (2014). Özne ve iktidar. (4. Basım), (I. Ergüden & O. Akınhay, Çev.). Ayrıntı Yayınları.
Giddens, A. (2008). Ulus-devlet ve şiddet. (C. Atay, Çev.). Karkedon Yayınları.
Giddens, A. (2010). Kapitalizm ve modem sosyal teori. (2. Baskı). (Ü. Tatlıcan, (Çev.). İletişim Yayınları.
Habermasi J. (1988). Legitimation Crisis. Polity Press
Habermas, J. (2003). Kamusallığın yapısal dönüşümü. (5. Baskı). (T. Bora ve M. Sancar, Çev.). İletişim Yayınları.
Hall, J. A. (2008). Devlet. Modern Toplumsal Düşünce Sözlüğü. Ed. W. Outwhite. (M. Pakdemir, Çev.) İletişim Yayınları.
Heywood, A. (2014). Siyaset. (14. Baskı). (B. B. Özipek vd. Çev.). Adres Yayınları. (Orijinal eserin basım tarihi 1997. 3.Baskı).
Koç, Y. (2019). Yeniçağda kavram olarak egemenliğin analizi: Jean Bodin, Thomas Hobbes, John Locke ve Jean-Jacques Rousseau üzerine. Avrasya Sosyal ve Ekonomi Araştırmaları Dergisi, 6(12), 333-350.
Kutluay, F. (2019). Siyasal otorite kavramının tarihsel seyri. Nişantaşı Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 7(2), 1-29.
Lukes, S. (2008). İktidar. Modern Toplumsal Düşünce Sözlüğü. Ed. W. Outwhite. (M. Pakdemir, Çev.) İletişim Yayınları.
Marx, K. (2013). Alman ideolojisi. (2. Baskı). (T. Ok & O. Geridönmez). Evrensel Basım Yayın.
Marx, K., & Engels, F. (2018). Komünist manifesto. (1. Baskı). (T. Bora Çev.). İletişim Yayınları.
Mavi, İ. (2023). İktidar ve beden. Kitapyurdu Doğrudan Yayıncılık (KDY).
Moran, J. (1998). Two conceptions of state: Antonio Gramsci and Michael Mann. Politics, 18(3), 159-164. https://doi.org/10.1111/1467-9256.00073
Özkaya, Ö. (2020). Devlet olgusu üzerine bir değerlendirme. Uyuşmazlık Mahkemesi Dergisi, (16), 317-352. https://doi.org/10.18771/mdergi.848419
Şenses, O., İ. (2021). Machiavelli’in güncelliği. Politik Ekonomik Kuram, 5(1), 88-94.
Şimşek, S., S. (2019). Darbelere giden süreçte kamusal rıza üretiminde basının rolü: 27 Mayıs 1960 ve 15 Temmuz 2016’nın karşılaştırmalı analizi. Türkiye İletişim Araştırmaları Dergisi, (Özel Sayı), 50-76. https://doi.org/10.17829/turcom.481511
Tolan, B. (2006). Sosyoloji. (3. Baskı). Gazi Kitabevi.
Toprak, M. (2023). Bir mekânın gündelik hayatı: Farklılıklarla yaşayabilmek. Paradigma Akademi Yayınları.
Toprak, M. (2020). İdris Küçükömer’in sağ-sol düşüncesine eleştirel bir bakış. Sosyologca, 9-10 (18-19), 92-112.
Vergin, N. (2010). Siyasetin sosyolojisi. (7.Baskı). Doğan Kitap.
Weber, M. (2023). Bürokrasi ve otorite. (11. Baskı). (B. Akın, 2023). Adres Yayınları.
Westin, M., Hallgren, L., & Montgomorie, E. (2023). Between authority and argumentation: Facilitators’ use of powerin collaborative governance. Journal of Environmental Planning and Management. 67(9), 2055-2074. https://doi.org/10.1080/09640568.2023.2174835
Yaralı-Akkaya, A. (2014). Antonio Gramsci’de entelektüelin bir eleştirisi olarak praksis düşüncesi. Yönetim ve Ekonomi Dergisi, 21 (1), 35-46. https://doi.org/10.18657/yecbu.70137
Yavuz, R., B. (2023). Prensin Kurucu Bedeni Ekseninde Machiavelli’nin Siyasi Yaklaşımının Yalınlığı. Süleyman Demirel Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Sosyal Bilimler Dergisi, (60), 299-314.
Yıldız, G. (2017). Siyaset sosyolojisi boyutuyla Türkiye’de siyasal kayırmacılık. Akademik Bakış Dergisi, (62), 429-439.